Bài 1. Âm vần tiếng Hoa. Pinyin


Âm vần tiếng Hoa
Tương tự tiếng Việt, một câu nói tiếng Hoa có thể có một hay nhiều tiếng, mỗi tiếng ứng với một âm tiết; viết ra chữ, mỗi tiếng ứng với một chữ.
Lại cũng giống tiếng Việt, trong tiếng Hoa mỗi âm tiết cũng có các thành phần:
- phụ âm đầu (thanh mẫu) [có thể có hay không]
- vần (vận mẫu)
- thanh (thanh điệu)
Hệ thống ngữ âm tiếng Hoa có 21 phụ âm đầu, 36 vần và 5 thanh.

Pinyin
Có nhiều cách ghi âm tiếng Hoa, thông dụng nhất là dùng hệ thống phiên âm pinyin. Đó là cách dùng các chữ cái latin a, b, c .. cùng với 4 dấu chỉ thanh điệu để ghi âm đọc tiếng Hoa.
Tiếng Hoa nói đây là chỉ Tiếng Hán Tiêu Chuẩn, hiện đang được nói ở Trung hoa lục địa, lẫn Đài Loan, và cả Singapore, Malaysia. Điều này sẽ trình bày thêm sau.

Còn giờ thì mời các bạn nghe một cô giáo trẻ xinh đẹp hướng dẫn cách phát âm tiếng Hoa. Học tiếng thì phải nghe trực tiếp mới quen tai được, không thể chỉ nghe mô tả ..
Playlist sau gồm 5 bài học và một bài ôn, chia ra thành 7 clip, mỗi clip chạy khoảng 15 phút. Một số bài có phần bài tập, phần đáp án các bài tập thường nằm ở phần comment bên dưới.

https://www.youtube.com/playlist?list=PLGFHzdaCORrxxFCEJUTsvpei1dGSBHsdF

Nếu mỗi ngày xem một clip (vài lần), thì trong một tuần là xong. Ai có ý định học tiếng Hoa để giao tiếp thì cần học kĩ bài này, luyện phát âm những âm vần cơ bản thật tốt. Thật ra nếu chỉ có ý định học nghe nói tiếng Hoa cơ bản, thậm chí chỉ cần học pinyin, không cần học chữ Hán cũng được.

*
Nói thêm về tiếng Hoa.
Người ta kể ngày xưa cụ Phan Bội Châu khi qua Nhật gặp nhà cách mạng Tàu Lương Khải Siêu hay các quan chức Nhật đều có thể nói chuyện với nhau .. bằng bút.
Không chỉ giữa người Việt với người Tàu hay người Nhật, mà ngay giữa người Tàu với nhau, người vùng này nói người vùng kia nghe cũng không hiểu được. Các vị anh hùng Lương Sơn Bạc hay các hiệp khách trong truyện Kim Dung tứ xứ gặp nhau vẫn có thể chuyện trò thì hẳn đều đã học Quan thoại (tiếng Anh: Mandarin), một thứ tiếng chính thức dùng chung trong cả nước Tàu ngày xưa, mà xét riêng về mặt ngữ âm, dựa chủ yếu trên âm Bắc Kinh. Hiện nay, hết thời vua quan, thứ tiếng quan phương ấy được gọi là tiếng Hán Tiêu Chuẩn; còn gọi là tiếng Phổ thông (ở Lục địa) hoặc Quốc ngữ (ở Đài Loan), hoặc Tiếng Hoa (ở Singapore, Malaysia - ở hai nước này, Tiếng Hoa là một trong các ngôn ngữ chính thức của họ).
Ở Hong Kong và Macao thì dùng tiếng Quảng Đông (Cantonese) làm ngôn ngữ chính thức.

---
Facebook: https://www.facebook.com/groups/2651631374926737/ 

Comments

  1. Học Chữ HánNovember 21, 2019 at 2:02 AM

    Tóm tắt bài đầu (clip 1&2) Học:

    1. các vần a, o, e, i, u, ü, ai, ei, ao, ou
    Ta chỉ chú ý các vần đọc khác tiếng Việt:
    o : ua (a phát âm ngắn, đọc ua nhưng rất gần với ô)
    e : ưa (a phát âm ngắn, đọc ưa nhưng gần với ơ)
    ü : uy (y phát âm nửa chừng, đọc xong uy nhưng môi vẫn còn chúm). Ai biết tiếng Pháp thì ü phát âm như u trong tu (tiếng Pháp).
    ei: ây
    ou: âu

    2. Phụ âm: b, p, m, f, d, t, g, k, h
    các phụ âm khác tiếng Việt:
    b p đều phát âm như /p/ tiếng Anh, nhưng b không bật hơi, p bật hơi.
    d phát âm như t.
    t phát âm như th.
    g, k đều phát âm như c; k bật hơi, nên nghe rất giống kh.
    h phát âm như kh, nhưng nhẹ hơn; cũng có người mô tả: như h (tiếng Việt) nhưng mạnh hơn.

    3. thanh điệu: Chú ý nghe và cảm nhận, so với dấu tiếng Việt rất khó
    thanh 1 (55) ā = a: như tiếng Việt không dấu
    thanh 2 (35) á = á.
    thanh 3 (214) ă : giọng xuống tí rồi đi lên, nghe như ạ rồi ả.
    thanh 4 (51) à : giọng đi xuống, gấp; nếu so với ba thanh trên thì thanh 4 thời gian phát âm chỉ bằng nửa.

    ReplyDelete
  2. Học Chữ HánNovember 22, 2019 at 3:32 AM

    Tóm tắt clip #3 (bài phát âm thứ 2) Chỉ hướng dẫn đọc 5 vần an, en, ang, eng, ong. Vần đọc khác tiếng Việt:
    en đọc như ân (tiếng Việt). Dùng IPA kí hiệu: /ən/
    eng đọc như âng
    ong đọc như ung
    Trong bài này cũng giới thiệu thêm thanh thứ 5: Khinh thanh. Các chữ không mang dấu thì có khinh thanh, đọc nhẹ, cường độ chỉ bằng các thanh khác.

    ReplyDelete
  3. Học Chữ HánNovember 22, 2019 at 8:39 PM

    Tóm tắt clip 4 ( stt tính theo playlist, tức phát âm bài 3)
    Phụ âm: j, q, x.
    - j, q đọc như âm ch tiếng Việt; q có bật hơi
    - x như x tiếng Việt
    Vần:
    - ia = i-a
    - ie = i-ia
    - iao = i-eo
    - iu = i-yêu
    - ian = i-yên
    - iang = i-eng
    - üe = uê
    - üan = oen
    - ün = uyn
    - iong = iung
    in, ing như tiếng Việt

    ReplyDelete
  4. Học Chữ HánNovember 22, 2019 at 8:40 PM

    Tóm tắt clip 5 (tính stt theo playlist, tức bài phát âm bài 4)
    Phụ âm: z, c, s
    z, c có lẽ là hai âm khó nhất của tiếng Hoa, cần chú nghe và tập
    Vần: er = ơ-r; ua = oa; uo = ua; uai = oai; ui = uây; uan = oan; un = uân; uang = oang; ueng = uâng

    ReplyDelete
  5. Học Chữ HánNovember 22, 2019 at 8:48 PM

    Tóm tắt clip 6 (bài phát âm thứ 5)
    Phụ âm: zh, ch, sh, r.
    Xong bài học về âm vần tiếng Hoa. Dành một tuần để làm quen, còn để luyện cho nhuần nhuyễn tất nhiên còn phải luyện thêm nhiều.
    Dùng smart phone, có thể tải app miễn phí Pinyin Master (iOS và Androit đều có) vào pinyin chart để ôn lại âm vần tiếng Hoa. App cũng có phần bài tập khá phong phú để luyện nghe đọc âm vần tiếng Hoa.
    Dùng lap hay pc có thể vào link: https://chinese.yabla.com/chinese-pinyin-chart.php

    ReplyDelete

Post a Comment

Popular posts from this blog

Bài đọc thêm. Thuyết Văn Giải Tự

Thuyết Văn Giải Tự, thường được gọi tắt là Thuyết Văn (Shuowen) là cuốn tự điển chữ Hán ra đời vào đầu thế kỉ thứ 2 do Hứa Thận (khoảng 58 - 148) một học giả thời Đông Hán biên soạn. Sách gồm hơn một trăm ngàn chữ, chia thành 15 chương, trong đó 14 chương đầu dành cho từ điển với hơn 9 ngàn mục từ. Chương cuối gồm Lời cuối sách và Bảng liệt kê các bộ thủ chữ Hán. Thuyết Văn không phải là một cuốn từ điển như thường thấy. Nó không cho nghĩa thông dụng của từ, nghĩa nó cho, trong một số trường hợp, thậm chí đã không còn được dùng. Ví dụ chữ bát 八 được cho nghĩa là 別也 biệt dã ( = chia, tách ra). Nghĩa này dựa trên hình chữ, là tượng hình hai người quay lưng lại với nhau. Có thể nói đây là nghĩa gốc của chữ bát 八, nhưng từ xa xưa bát 八 đã được mượn dùng (giả tá) để chỉ số 8; nghĩa "chia, tách" chỉ tồn tại, là nghĩa góp vào, khi nó làm thành phần cấu tạo của một chữ khác. Thuyết Văn là một cuốn từ điển từ nguyên, căn cứ trên triện thư của một chữ mà chỉ ra cấu tạo của nó, từ...
Read more

Bài 4 Quy tắc bút thuận

Chữ Hán mà ta thấy ngày nay là kết quả của một quá trình biến đổi mấy ngàn năm, từ những nét vẽ nguệch ngoạc tùy tiện bằng vật nhọn khắc trên xương thú mai rùa dần được chuẩn hóa thành một số nét cơ bản, viết có thứ tự trước sau, theo những quy tắc nhất quán gọi là quy tắc bút thuận. 1. Nét cơ bản . Chữ Hán có 7 nét cơ bản và các biến dạng của chúng. Cũng có tác giả cho số nét cơ bản nhiều hoặc ít hơn, hoặc gọi tên các nét cơ bản khác nhau; không sao cả, cũng chỉ là các nét ấy thôi, người xếp vào cơ bản, người coi là biến dạng. Vấn đề của ta là phải tập viết chúng sao cho trước đúng, sau đẹp. Các bạn có thể theo dõi clip sau, để được hướng dẫn viết các nét cơ bản: https://youtu.be/vB09yyTAQxU Tập viết các nét cơ bản đúng, đẹp là bước đầu để viết chữ Hán đẹp. 2. Quy tắc bút thuận là các quy tắc viết thứ tự các nét chữ Hán sao cho thuận bút, thuận tay. Theo đó: 1) [viết nét] trên trước [viết nét] dưới sau . Ví dụ: nhị 二 , tam 三 , bộ đầu 亠 , bộ hán 厂 , bộ nghiễm广, bộ phương 匚 ...
Read more

hữu dũng vô mưu

Image
 有勇無謀   [yǒu yǒng wú móu] Giản thể: 有勇无谋 有 hữu = có; 勇 dũng = dũng khí, can đảm; 無 vô = không; 謀 mưu = kế hoạch, sách lược. 有勇無謀 = có khỏe mà không có mưu; có sức mà không có trí, làm việc ỷ mạnh không tính toán dự trù kế hoạch trước. HỌC CHỮ 又 hựu = tay. Hình bàn tay. 肉 nhục = thịt. Hình miếng thịt sườn. Khi kết hợp với chữ khác để tạo chữ còn viết ⺼ 有 hữu [yǒu] = có. Hình bàn tay 𠂇 (tức 又) cầm miếng thịt ⺼, ý là có (thịt).  甬 dũng [yǒng] = cái chuông lớn. Hình cái chuông lớn, trên có cái núm để treo.  力 lực [li] = sức lực. Hình cái cày, vốn có nghĩa là cày, xới đất. cày thì cần sức, nên mượn chỉ sức lực. Ở đạng chữ khải, hình chữ trông giống cánh tay đang gồng lấy sức. Học lực = sức học. Thể lực = sức mạnh cơ thể. Binh lực = sức mạnh quân đội. 勇 dũng [yǒng] = mạnh, quả cảm, có đảm lượng. Lực 力 sức chỉ ý nghĩa + dũng 甬 (chuông) chỉ âm đọc.  Cũng viết 勈 hoặc 恿 (bộ tâm). Câu đố chữ xưa: Khen cho thằng nhỏ có tài, Đầu đội cái mão đứng hoài trăm ...
Read more